2000 વર્ષ જૂનું છે આ મંદિર, ખાસિયત એ કે હિંદુ- મુસલમાન એકસાથે કરે છે આરતી- પૂજા.. કારણ જાણીને ચોંકી જશો..

આપણા દેશે દૈવી શક્તિના અનેક સ્વરૂપો જોયા છે. આવો જ એક અદ્ભુત કિસ્સો છે રાજસ્થાનના તનોટ માતાના મંદિરનો. જેસલમેર સ્થિત આ મંદિરની ચમત્કારી શક્તિ વર્ષ 1965માં ભારતીય સેનાએ પણ જોઈ હતી. તનોટ માતાનું મંદિર જેસલમેર જિલ્લામાં પાકિસ્તાન સરહદ નજીક આવેલું છે, જેને અવધ માતા મંદિર તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે.

તનોટ મા (તનોટ મા)નું મંદિર જેસલમેર જિલ્લાથી લગભગ એકસો ત્રીસ કિલોમીટરના અંતરે આવેલું છે. દેવી અવદને તનોત રાય નામથી પૂજવામાં આવે છે, તનોત રાયને હિંગળાજ માનું એક સ્વરૂપ કહેવાય છે. હિંગળાજ માતા જે હાલમાં બલૂચિસ્તાનમાં સ્થાપિત છે જે પાકિસ્તાનમાં છે. ભાટી રાજપૂત રાજા તનુરાવે 828માં તનોટનું મંદિર બનાવીને મૂર્તિની સ્થાપના કરી હતી. આ દરમિયાન ભાટી અને જેસલમેરના પડોશી વિસ્તારોના લોકો આજે પણ આ માતાની પૂજા કરે છે.

હિંગળાજનો અવતાર મનાતા તનોટ માતાનું મંદિર ચમત્કારિક માનવામાં આવે છે. 1965માં ભારત-પાકિસ્તાન યુદ્ધ દરમિયાન તનોટ પર લગભગ 2,000 પાકિસ્તાની બોમ્બ ફેંકવામાં આવ્યા હોવાનું કહેવાય છે.

પરંતુ મંદિર અને ગામને કોઈ નુકસાન થયું નથી. એવું કહેવાય છે કે 2000માંથી 40 બોમ્બ મંદિર પરિસરમાં પડ્યા હતા, પરંતુ તેમાંથી એક પણ વિસ્ફોટ થયો નહોતો. હાલમાં આ તમામ બોમ્બ મંદિર પરિસરમાં બનેલા મ્યુઝિયમમાં રાખવામાં આવ્યા છે.

1965ના યુદ્ધ બાદ BSFએ તનોટ માતાના મંદિરની જવાબદારી લીધી. મંદિર પરિસરમાં બીએસએફની ચોકી પણ છે. તનોટને BSF જવાનોમાં અતૂટ વિશ્વાસ છે. 1971ના યુદ્ધ દરમિયાન મંદિરની નજીક લોંગેવાલા ખાતે પાકિસ્તાની ટેન્ક રેજિમેન્ટ સામે ભારતીય સૈનિકોની જીત બાદ મંદિર પરિસરમાં એક વિજય સ્તંભ પણ બાંધવામાં આવ્યો છે.

તે યુદ્ધમાં શહીદ થયેલા સૈનિકોની યાદમાં દર વર્ષે 16 ડિસેમ્બરે ત્યાં તહેવાર પણ ઉજવવામાં આવે છે.મંદિરનું સંચાલન સીમા સુરક્ષા દળના ટ્રસ્ટ દ્વારા કરવામાં આવે છે. દર વર્ષે અશ્વિન અને ચૈત્ર નવરાત્રીમાં અહીં ભવ્ય મેળાનું આયોજન કરવામાં આવે છે.

ત્યારે જ ચરણ દેવીએ તેમના ઘરે જન્મ લેવાની ઈચ્છા વ્યક્ત કરી હતી. તે પછી મામદિયાને સાત પુત્રીઓ અને એક પુત્રનો જન્મ થયો. સાત દીકરીઓમાંથી એકનું નામ અવધ હતું. એવું કહેવાય છે કે સાત પુત્રીઓ ચમત્કારિક હતી અને સાત પુત્રીઓએ હૂણોના આક્રમણથી પાગલ પ્રદેશનું રક્ષણ કર્યું હતું.

હિંગળાજના અવતાર ગણાતા તનોટ માતાને અવધ માતા તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે. મંદિરના એક પૂજારીએ મંદિરના ઈતિહાસ વિશે જણાવ્યું કે ઘણા સમય પહેલા મામદિયા ચારણ નામના એક ચરણ હતા, જેમને કોઈ ‘પુત્ર-પુત્રી’ એટલે કે કોઈ સંતાન ન હતું, તેમણે બાળક મેળવવા માટે લગભગ સાત વાર હિંગળાજ માતાને પ્રાર્થના કરી હતી.

સંપૂર્ણપણે પગપાળા પ્રવાસ કર્યો. એક રાત્રે જ્યારે માતાએ ચરણ (ગઢવી)ને સ્વપ્નમાં પૂછ્યું કે તને પુત્ર જોઈએ છે કે પુત્રી, ત્યારે ચારણે કહ્યું કે તારે મારા ઘરે જન્મ લેવો જોઈએ.માતા હિંગળાજની કૃપાથી તે કોઠારમાં સાત પુત્રીઓ અને એક પુત્રનો જન્મ થયો. તેમાંથી એક અવદ મા હતી, જે તનોટ માતા તરીકે ઓળખાય છે.

મિત્રો, જો તમે તનોટ માતાના દરબારમાં છેતરાઈ જવાના છો, તો આ તમારા માટે સારી જગ્યા બની શકે છે. તનોટ માતા પર આવતાં પહેલાં, તમારી પાસે તનોટ માતા કેવી રીતે પહોંચશે તેની માહિતી હોવી જોઈએ . તનોટ માતાના દરબારમાં આવવા માટે, તમે જેસલમેરથી કાર લાવી શકો છો અથવા તમે તમારી પોતાની કાર લાવી શકો છો. આ સ્થાન પર આવ્યા પછી તમને શાંતિનો અહેસાસ થાય છે.

તનોટ માતાને રક્ષણની દેવી પણ કહેવામાં આવે છે. એવું માનવામાં આવે છે કે ભારત અને પાકિસ્તાન વચ્ચેના ભીષણ યુદ્ધને કારણે માતાજીના દરબારમાં પાકિસ્તાન તરફથી ઘણા બોમ્બ ફેંકવામાં આવ્યા છે પરંતુ માતાજીના મંદિરને કંઈ થયું નથી. તે જ ચમત્કારો કરે છે.

pinal patel

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *